សិក្សា​លើ​ចំណុច​លំអិត​ទាំង៧នេះ ដើម្បី​ដឹង​ពី​ការវិវត្ត​ផ្នែក​នគរូបនីយកម្ម និង​ផលប្រយោជន៍​នៃ​ប្លង់គោល​អភិវឌ្ឍន៍

0

ដោយ​គង់ សូរិយា

ភ្នំពេញៈ ប្លង់គោល​ប្រើប្រាស់​ដី គឺជា​ប្លង់​ឬ​ផែនទី ដែល​កើតចេញពី​ការគិតគូរ និង​រៀបចំ​ផែនការ​ទុកជាមុន សម្រាប់​បំពេញតម្រូវការ​នៃ​ការគ្រប់គ្រង និង​ប្រើប្រាស់​ដីធ្លី ទៅតាម​ដំណាក់កាលនីមួយៗ នៃ​ការអភិវឌ្ឍ​របស់​សង្គម​ណាមួយ។

- Video Advertisement -

គ្រប់ផ្នែក គ្រប់​វិស័យ​នៃ​រាល់​សម័យកាល​សង្គម សុទ្ធតែ​ត្រូវការ​ដីធ្លី ដើម្បី​ទ្រទ្រង់​ជីវិត និង​ធ្វើការ​អភិវឌ្ឍ​ជា​បន្តបន្ទាប់។

លោក​បណ្ឌិត​វ៉ាន់ វ៉ាត​អ្នកឯកទេស​ផ្នែក​នគរូបនីយកម្ម​បាន​មានប្រសាសន៍ថា រហូតមកដល់​ពេលនេះ ស្ទើ​តែ​គ្រប់​ប្រទេស​ទាំងអស់​នៅលើ​ពិភពលោក បាន​នឹង​កំពុង​រៀបចំ និង​អនុវត្តន៍​ប្លង់គោល ប្រើប្រាស់​ដី​របស់ខ្លួន​យ៉ាង​ខ្ជាប់ខ្ជួន ដោយ​ចាត់ទុក​វា​ជា​ត្រីវិស័យ​គ្រឹះ​សម្រាប់​តម្រង់ទិស នៃ​ការអភិវឌ្ឍ​ឱ្យបាន​សមស្រប និង​ប្រកបដោយ​ចីរភាព។ ជាមួយគ្នានេះ កម្ពុជា​យើង​ក៏បាន​ខិតខំ​ព្យាយាម​កសាង​បញ្ចប់ និង​កំពុង​អនុវត្ត​គម្រោង​ទាំងឡាយ​យ៉ាង​ផុលផុស បើទោះបីជា​យើង​ជួបប្រទះ​នូវ​បញ្ហា​ប្រឈម​ខ្លះ​ក៏ដោយ។

ជាក់ស្តែង យើង​បានសម្រេច​កិច្ចការ​ប្លង់គោល​ជាច្រើន ដូចជា ប្លង់គោល​ក្រុង​តាខ្មៅ ទីប្រជុំជន​ជ្រៃ​ធំ នៃ​ខេត្តកណ្តាល ក្រុង​បាត់ដំបង ក្រុង​សៀមរាប…និង​ផែនការ​រៀបចំ​ដែនដី​រាជធានី​ភ្នំពេញ ខេត្តបាត់ដំបង ខេត្ត​ព្រះសីហនុ ។ល។

តាមរយៈ​ទស្សនៈ​ខាងលើ​ឃើញថា រាល់​តម្រូវការ ឬ​ការរៀប​ចំណា ដែល​ខ្វះ​ផែនការ ឬ​ខ្វះ​ការគិតគូរ​រៀបចំ​ទុកជាមុន​សមស្រប នោះ​លទ្ធផល​ទទួលបាន​ច្រើនតែ​ជា​គម្រោង​ច្របូកច្របល់ មាន​ភាពលំបាក​ស្មុគស្មាញ  ហើយ​អាចធ្វើឱ្យ​ខាតបង់​ថវិកា និង​ធនធាន​ច្រើន​នៅពេល​អនុវត្ត​ជាក់ស្តែង។ រាល់​កត្តា​ទាំងនេះ នឹង​ធ្វើឱ្យ​ស្នាដៃ​សម្រេចបាន​របស់​យើង​ខ្វះ​ការចាប់អារម្មណ៍ និង​មិនមាន​ការគាំទ្រ​ច្រើន​ពី​អ្នកជំនាញ និង​មហាជន​ទូទៅ។

ជាការ​ពិតណាស់ រដ្ឋាភិបាល​គឺជា​អ្នក​គាំពារ និង​ធានា​ខុសត្រូវ​លើ​ការគ្រប់គ្រង ការអភិវឌ្ឍ និង​ការអនុវត្ត​ច្បាប់​ដោយ​តម្លាភាព​នៅក្នុង​សង្គមជាតិ។ ដូចនេះ​ពេលណា​និយាយ​ដល់​តម្រូវការ​កំណើនសេដ្ឋកិច្ច និង​ការ​អភិ​វិ​ឌ្ឍ​ចីរភាព ចាំបាច់​ត្រូវ​រៀបចំ​ផែនការ​ទុកឱ្យ​បានល្អ ដើម្បី​ធានាបាន​នូវ​ការអនុវត្ត​ប្រកបដោយ​ប្រសិទ្ធភាព។ ការរៀបចំ​ផែនការ​ដីធ្លី​សមស្រប​នៅ​គ្រប់​កម្រិត ចាំបាច់​ត្រូវមាន​ការគិតគូរ និង​សិក្សា​កសាង​ឱ្យមាន​លក្ខណៈ​ស៊ីចង្វាក់​គ្នា​ជាមួយ​ប្រទេស​នៅក្នុង​តំបន់ និង​លើ​ពិភពលោក​ផងដែរ។

ទោះជា​យ៉ាងណា នៅក្នុង​កិច្ចការ​បច្ចេកទេស គេ​អាច​កសាង​ផែនការ​ដីធ្លី​ទ្វេរ​ទិស​បាន គឺ​រៀបចំ​ពី​កម្រិត​ថ្នាក់ក្រោម​ឡើងទៅ​លើ ឬ​ពីលើ​ចុះក្រោម តាម​ការកំណត់​របស់​ប្រទេសនីមួយ។ ផែនការ​ថ្នាក់លើ ជា​មូលដ្ឋាន​គោល​សម្រាប់​កសាង​ផែនការ​ថ្នាក់ក្រោម និង​ផែនការ​ថ្នាក់ក្រោម ជា​មូលដ្ឋាន​លម្អិត​ច្បាស់លាស់ សម្រាប់​កែតម្រូវ​ផែនការ​ថ្នាក់លើ​ឱ្យបាន​សមស្រប​តាម​ស្ថានភាព​ជាក់ស្តែង និង​តម្រូវការ​អភិវឌ្ឍ​រប​ស់​សង្គម។

មាន​មូលហេតុ និង​ការងារ​ពាក់ព័ន្ធ​មួយចំនួន ដែល​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ខិតខំ​ពុះពារ និង​ធ្វើឱ្យ​បានសម្រេច​ប្លង់គោល​ប្រើប្រាស់​ដី​អនាគត ដែលជា​ឧបករណ៍​បង្ហាញ​ទិស​ក្នុងការ​អភិវឌ្ឍ ដូចខាងក្រោម ទី១- ការបាត់បង់​ឯកសារ ឬ​មិនបាន​រៀបចំ​ប្លង់គោល​ប្រើប្រាស់​ដី​នៅពេល​ប្រទេសជាតិ​ក្រីក្រ ប្រជាជន​តិច សំណង់​ស្តួចស្តើង ទីផ្សារ​ដីធ្លី និង​កំណើនសេដ្ឋកិច្ច​ទាប ជា​ឱកាស​ងាយស្រួល​ក្នុងការ​កសាង និង​អនុវត្ត​គម្រោង ហើយ​រដ្ឋ​មិន​ចំណាយធនធាន​និង​ថវិកា​ច្រើន។

ផ្ទុយទៅវិញ​ការរៀបចំ​នៅពេលនេះ រដ្ឋ​មានការ​ខាតបង់ ក្នុងការ​ដោះស្រាយ​គោលនយោបាយ និង​ប្រឈម​ការតវ៉ា​ច្រើន​មុននឹង​ចេញ​បណ្ណ​កម្មសិទ្ធិ ឬ​ធ្វើការ​អភិវឌ្ឍ​នៅតាម​តំបន់​មួយចំនួន ប៉ុន្តែ​ទោះជា​យ៉ាងណា ក៏​នៅ​មិនទាន់​ហួសពេល​ដែរ សម្រាប់​ការខិតខំ​របស់​ប្រទេស​យើង​ចាប់ពីពេលនេះ​តទៅ។

ទី២- កំណើនប្រជាជន ការអភិវឌ្ឍ​កំពុងមាន​ភាព​គំហុក និង​ការផ្សាភ្ជាប់​ជាមួយនឹង​សមាហរណកម្ម​សេដ្ឋកិច្ច​សកលលោក បានធ្វើឱ្យ​តម្រូវការ​ដីធ្លី​កាន់តែ​កើនឡើង ដែល​ធ្វើឱ្យ​រដ្ឋ​ចាំបាច់​ត្រូវ​ចាត់ចែង រៀបចំ​ទុកដាក់​ឱ្យបាន​ល្អប្រសើរ ឬ​ពិនិត្យ​ភាពសមស្រប​នៃ​រាល់​តម្រូវការ​ប្រើប្រាស់​ដី​ធ្លី​ទាំងនោះ​ទៅតាម​ផែនការ និង​ច្បាប់​កំណត់​ត្រឹមត្រូវ។

ទី៣- បច្ចុប្បន្នភាព ប្រភេទ​ដីនីមួយៗ មិនទាន់​ត្រូវបាន​កំណត់ដោយ​ច្បាប់​ក្នុងការ​គ្រប់គ្រង​ឱ្យបាន​ច្បាស់លាស់​នៅឡើយ ដូចជា ការប្តូរ​ប្រភេទ​ដី​ដែល​គ្មាន​ប្លង់គោល​ត្រឹមត្រូវ ការចាក់​លុប​ដី​កសិកម្ម ដី​ព្រែក អូរ ឬ​បឹង​ធម្មជាតិ ដែល​ធ្វើឱ្យ​បាត់បង់​ដី​ដាំ​ដុះ​ជាច្រើន​សម្រាប់​ផលិត​និង​ផ្គត់​ផ្គង់ស្បៀង ធ្វើឱ្យ​ខ្វះខាត​ទឹក​ប្រើប្រាស់​ក្នុង​ផលិតកម្ម និង​ការរស់នៅ ព្រមទាំង​អាច​បាត់បង់​ប្រព័ន្ធ​រំដោះ​ទឹក​នៅពេល​ទឹកជំនន់ និង​គ្រោះធម្មជាតិ​កើតឡើង។

ទី៤- រដ្ឋាភិបាល​មាន​គោលនយោបាយ​តម្រង់ទិស អភិវឌ្ឍន៍​ប្រកបដោយ​ចីរភាព និង​ខិតខំ​ជម្រុញ​កំណើនសេដ្ឋកិច្ច សម្រាប់​ពេលបច្ចុប្បន្ន និង​ទៅ​អនាគត ដូចនេះ​ចាំបាច់​ត្រូវ​រៀបចំ​ផែនការ​ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និង​ប្លង់គោល​ប្រើប្រាស់​ដី ដើម្បី​លើទឹក​ចិត្ត និង​អូសទាញ​ការវិនិយោគ ព្រមទាំង​ពង្រឹង​ការគ្រប់គ្រង ការប្រើប្រាស់​ដី​មាន​ប្រសិទ្ធភាព។

ទី៥- សំណង់​ជាច្រើន​នៅ​កម្ពុជា​បាន​នឹង​កំពុង​លូតលាស់​ខ្លាំង ហើយ​ភាគច្រើន​សាងសង់​តាម​ហេ​ដ្ឋា​រចនា  សម្ព័ន្ធ​ដែលមាន​ស្រាប់ ខ្វះ​ផែនការ​កំណត់​តាម​បច្ចេកទេស​បាន​ត្រឹមត្រូវ ឬ​មិន​គោរព​តាម​ប្លង់គោល ឬ​បទ​ប្បញ្ញត្តិ សំណង់ ដែល​អាចធ្វើឱ្យ​សំណង់​គ្មាន​សណ្តាប់ធ្នាប់ និង​គ្មាន​គុណភាព។ សំណង់​រោងចក្រ និង​ឃ្លាំង​ជាច្រើន បាន​នឹង​កំពុង​បង្កើតឡើង​រាយប៉ាយ​គ្រប់​ទីកន្លែង ជាពិសេស​ស្ថិតនៅក្នុង​ទីប្រជុំជន​ក្រុង មាន​មនុស្ស​អ៊ូរ​អរ​ច្រើន ដែល​ធ្វើឱ្យ​បំពុល​ដល់​បរិស្ថាន​ក្នុងការ​រស់នៅ កកស្ទះ​ចរាចរណ៍ និង​មានការ​លំបាក​ក្នុងការ​រៀបចំ​ក្រុង​ឱ្យបាន​ល្អប្រសើរ​នៅពេល​ខាងមុខ។

ក្រៅពីនេះ នៅមាន​សំណង់​មិន​រៀបរយ​តាម​ចំណី​ព្រែក ស្ទឹង ទំនប់ ប្រឡាយ បឹងបួរ និង​សំណង់  ទន្ទ្រាន​ចំណីផ្លូវ ដែលជា​ដី​សាធារណៈ​របស់​រដ្ឋ បានធ្វើឱ្យ​ប៉ះពាល់​សណ្តាប់​ធ្នាប់​សាធារណៈ ទេសភាព បរិស្ថាន និង​សង្គម។

ទី៦- ផែនការ​ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និង​ប្លង់គោល​ប្រើប្រាស់​ដី នឹង​អាចជួយ​ដល់ ការកំណត់​ប្រភេទ​ប្រើប្រាស់​ដី ពេលចេញ​បណ្ណ​កម្មសិទ្ធិ​បាន​សុ​ក្រឹត្យ គាំទ្រ​ដល់​ការចុះបញ្ជី​ដី​បាន​លឿន​និង​សមស្រប គ្រប់គ្រង​ប្រើប្រាស់​ដី ចំ​គោលដៅ លើកស្ទួយ​រាល់​ការអភិវឌ្ឍ​តាម​កម្រិត​ថ្នាក់រដ្ឋបាល​នៃ​គម្រោង ដូចជា ផ្លូវ ស្ពាន មន្ទីរពេទ្យ សាលារៀន​ផ្សារ…និង​ជា​ឆ្អឹងខ្នង​គោល​នៃ​ការអភិវឌ្ឍ​លើ​គ្រប់​វិស័យ។ ក្រៅពីនេះ វា​ជា​មូលដ្ឋាន​កំណត់​ពន្ធដារ​បាន​ត្រឹមត្រូវ​តាម​តម្លៃ និង​គុណភាព​ដី និង​អាចជួយ​ប្រែ​ក្លាយទៅជា​ទីក្រុង ឬ​ប្រទេស​ល្អ​ស្អាត​ក្នុងការ​ប្រលងប្រណាំង​ជាមួយ​អន្តរជាតិ។

ទី៧ កិច្ចការ​បន្ថែម​ដែល​រដ្ឋ​ត្រូវធ្វើ និង​ទទួលខុសត្រូវ​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និង​ប្លង់គោល​ប្រើប្រាស់​ដី គឺ​រៀបចំ​ច្បាប់​និង​បទ​ប្បញ្ញត្ត​នៅពេល​កសាង និង​អនុវត្ត​ឱ្យបាន​ច្បាស់លាស់ ដូចជា កាលណា​ចាប់ផ្តើម​អនុវត្តន៍​ប្លង់គោល គឺ​ពិតជា​ប៉ះពាល់​ដី​ឬ​សំណង់​កម្មសិទ្ធិ ឬ​ដី​ភោគៈ​របស់​ពលរដ្ឋ​ហើយ វា​គ្រាន់តែ​ច្រើន​ឬ​តិច​ប៉ុន​នោះ បញ្ហា​នេះ​តើ​រដ្ឋ​ត្រូវ​កំណត់​ជា​ច្បាប់ ឬ​បទ​ប្បញ្ញត្តិ​គតិយុត្ត​ដោះស្រាយ​យ៉ាងដូចម្តេច? ដោយឡែក​ចំពោះ​ការប៉ះពាល់ តើ​រដ្ឋ​បាន​កញ្ចប់​ថវិកា​មកពី​ណា?។

ក្រៅពីនេះ ដើម្បី​ដោះស្រាយ​ជាមួយ​អ្នក​ប៉ះពាល់ ! តើ​រដ្ឋ​គួរ​ត្រូវ​កំណត់​ពន្ធដារ​បន្ថែ​មក​ម្រិ​ត​ណា?ដោយ​របៀប​ម៉េច? ទៅលើ​អ្នកទទួលផល​ពី​ប្លង់គោល​ដែល​បានអនុម័ត ឬ​សាងសង់​គម្រោង រួចរាល់​និង​ធ្វើឱ្យ​ដីធ្លី​ឡើងថ្លៃ។ បច្ចុប្បន្ន​ដីធ្លី អចលនទ្រព្យ​ឡើងថ្លៃ​ដោយសារ​ការកសាង​ផ្លូវ (ក្រវាត់ក្រុង ផ្លូវ​ល្បឿន​លឿន ផ្លូវ​ក្នុង​ខេត្ត​ក្រុង) លំនៅឋាន​ថ្មី (បូរី​ឬ​ខុន​ដូ) រោងចក្រ (សួន​ឧស្សាហកម្ម តំបន់​សេដ្ឋកិច្ច​ពិសេស) ឬ​បណ្តាញ​ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និង​គម្រោងផ្សេងៗជាច្រើន​ទៀត​របស់​រដ្ឋ គឺ​រាជរដ្ឋាភិបាល​មិនទាន់ គោលការណ៍ ដើម្បី​កំណត់​ក្នុងការ​ចូលរួមចំណែក​ឱ្យបាន​សមស្រប និង​សម​ធ៌​ពី​អ្នក​ដែល​បានទទួល​ផល​ពី​គម្រោង​របស់​រដ្ឋ​នៅឡើយ។

នៅពេល​ខាងមុខ ប្រសិនបើ​មាន​កញ្ចប់​ថវិកា​ពន្ធដា​រ ដែល​រដ្ឋ​ប្រមូល​បានមកពី​ប្លង់គោល ជា​យោបល់ គួរ​អាច​ត្រូវបាន​យកមកប្រើ​ប្រាស់​សម្រាប់​ប​ង្វិ​ល​ក្នុងការ​ដោះស្រាយ​ផលប៉ះពាល់ សម្រាប់​កសាង​ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ​សាធារណៈ ឬ​អភិវឌ្ឍ​គម្រោង​នៅសល់ ឬ​សម្រាប់​សិក្សា​កសាង និង​កែសម្រួល​គម្រោង។ល។

ដូចនេះ ប្លង់គោល​ប្រើប្រាស់​ដី គឺជា​ឧបករណ៍​សម្រាប់​ព្យាករណ៍​ការអភិវឌ្ឍ​ចីរភាព​នៃ​ផែនការ​អនាគត។ វា​បាន​គិតគូរ​និង​បង្ហាញ​ពី​ទិសដៅ​អភិវឌ្ឍ​សេដ្ឋកិច្ច សង្គម និង​បរិ ស្ថាន​ប្រកបដោយ​ប្រសិទ្ធភាព ពិសេស​ការផ្តោត​លើ​កំណើន​ប្រជាសាស្ត្រ និង​តម្រូវ​ការរស់នៅ ការអភិវឌ្ឍ​របស់​ម​នុស្ស​ជាតិ​នៅតាម​តំបន់ និង​ផ្នែកនីមួយ។

គម្រោង​ប្លង់គោល​នឹង​ជួយ​ពង្រឹង​ដល់​ដំណើរការ​អភិវឌ្ឍ ការអភិរក្ស និង​ភាព​សមាហរណកម្ម​ដោយ​សុខដុម​នីយកម្ម ក្នុងសង្គម​ជាតិ​និង​អន្តរជាតិ។ ជាមួយគ្នានេះ ប្រសិនបើ​មាន​ប្លង់គោល ឬ​ផែនការ ហើយ​ខ្វះ​ថវិកា​គាំទ្រ​ដើម្បី​អនុវត្តតាម​គម្រោង​អាទិភាព ឬ​ខ្វះ​ការ​អនុវត្តតាម​ប្លង់គោល​ពេល​ចុះបញ្ជី​ឬ​ចរន្ត​ការ​ដីធ្លី នោះ​ផែនការ​របស់​យើង គ្រាន់តែ​ជា​ក្រដាស “ស ”មួយ​សន្លឹក​គ្មាន​តំលៃ​អ្វី​ទាំងអស់ ប្រៀបដូចជា​ការស្រមើស្រមៃ​ក្នុង​យោ​ស​ប្តិ ដែល​ក្រោយពេល​ភ្ញាក់​ពី​ដំណេក អ្វីៗគ្រប់យ៉ាង​វារ​លត់​សូន្យ​ទាំងអស់។

ជារួម​ប្លង់គោល​ប្រើប្រាស់​ដី គឺជា​ផែនទី​ឧបករណ៍​ចង្អុល​បង្ហាញផ្លូវ យ៉ាងសំខាន់​បំផុត​នៃ​ដំណើរ​រៀបចំ និង​អភិវឌ្ឍន៍​ប្រទេសជាតិ​នៅ​គ្រប់​សម័យកាល៕

-Video Advertisement -

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here